منو
 کاربر Online
571 کاربر online
 : تاریخ
برای پاسخ دادن به این ارسال باید از صفحه قبلی اقدام کنید.   کاربر offline دبير گروه تاريخ 3 ستاره ها ارسال ها: 204   در :  سه شنبه 16 شهریور 1389 [13:15 ]
  وضع نظامی در دوره اشکانیان
 

آیا اشکانیان در سازماندهی سپاه خویش از فیل استفاده می‌کردند؟
اشکانیان هیچ وقت فیل را در جنگ به کار نبرده‌اند. با وجود آن که سلوکی‌ها پیش از ایشان و ساسانیان بعدها از آن حیوان در جنگ‌ها زنجیرها فیل داشته و استفاده می‌کرده‌اند احتمال کلی دارد که این عدم توجه ایشان به فیل برای آن بوده که حیوان مزبور در جنگ‌های سریع و گریز به واسطه سنگینی تنه نمی‌توانستند با سپاهیان چابک همراهی می‌کنند زیرا سواران پارتی ها همواره تیز رو بوده و می‌خواسته‌اند از تحرک سریع بهره‌مند باشند.
تاکتیک نظامی اشکانیان چگونه بوده‌است؟
تاکتیک نظامی اشکانیان خیلی ساده و اساس آن مبتنی بر محصور کردن دشمن و قطع ارتباط او با پشت سر و بستن راه کمک و مواد غذایی بر او و کشیدن سپاه خصم به اراضی دور دست و نواحی بی‌آب وعلف بوده و غالب سرداران اشکانی نقشه خود را تعقیب این تاکتیک قرار می‌دادند. اشکانیان برای دفاع از حمله حاضرتر بودند و غالباً دشمنان خود را در حال دفاع مغلوب می‌کردند. به ویژه در ضمن عقب‌نشینی ایشان را به اراضی بی‌آب و آبادی می‌کشیدند و بدین وسیله آن‌ها را از پا در می‌آورند. اشکانیان از جنگ‌های طولانی تنفر داشتند. اگر جنگی زیاد طول می‌کشید و فتح میسر نمی‌شد، سپاهیان اشکانی به تاکتیک معمولی خود رفتار می کردند و دشمن را به نقاط دور دست می‌کشیدند. اشکانیان غالباً انتقام خود را از دشمن پس از اندک مدتی می‌گرفتند تسخیر بین‌النهرین حتی پایتخت اشکانی یعنی شهر طیسفون برای رومیان چندان اشکال نداشت ولی حفظ آن به جهت ایشان بی زحمت نبود، بلکه اکثر اوقات مقرون به خسارات عظیم می‌گردید. به همین دلیل که ذکر کردیم رومی‌ها در حملات و جنگهای خود با اشکانیان به هیچ وجه نتوانستند ممالک اشکانی را به تصرف رومیان درآورند و اکثر آن‌ها مغلوب گردیده اند . از شش حمله بزرگی که از جانب رومیان به طرف ممالک اشکانی به عمل آمده فقط حمله «کاسیوس» (cassius) نسبتاً پیروزمندانه بود. در حملات دیگر یا سردار حمله کننده به کلی دچار هزیمت و افتضاح شکست شده و یا فتوحات او در جنب خسارات و تلقاتی که دیده قابل توجه نگردیده‌است.
نظر عباس اقبال آشتیانی درباره «سورنا» یا سپهسالار کل قشون اشکانی
در ص 88 کتاب مقالات عباس اقبال آشتیانی به کوشش دکتر دبیر سیاقی این چنین نوشته شده‌است. در ایام اشکانیان غیر از خاندان سلطنتی هفت خانواده مقتدر صاحب نفوذ به تقلید عصر هخامنشی و دوره داریوش بزرگ، وجود داشت. از این هفت خاندان که امور کشوری و لشکری مملکت به اعضای آن‌ها سپرده می شد امروز اطلاعات درستی در دست نیست. فقط دو خانواده آن معلوم و پاره‌ای از اعضای آن‌ها در تاریخ معروفند. این دو خانواده عبارتند از خانواده «سورنا» (surena) یا «سورن» (suren) خانواده دیگر «کارنا(karena) یا کارن (karene) یا «قارن».
شغل سورنا و کارنا جز مشاغل رسمی دولتی بوده و به همین جهت اعضای این دو خاندان پس از رسیدن به این مقامات به این اسامی معروف می‌گردیدند و اسامی شخصی ایشان از میان می‌رفت. چنان که در این اواخر (به ویژه در عصر فتحعلی‌شاه و محمد شاه و ناصرالیدن شاه)
القاب «مستوفی الممالک»، «معیر الممالک» و«سپهسالار» که هر یک لقب مخصوص و مشخصی بوده که به وزارت اول یا به خزانه‌داری و یا به سرداری کل سپاه می‌رسیده به تدریج اسم شخصی اشخاص شده که این القاب را یافته‌اند و به عبارت دیگر این القاب که ابتدا اسم عام بوده و به صورت اسم خاص درآمده است. رتبه سورنائی پس از مقام سلطنت و به همین علت اول مقام مهم مملکتی بود و شخص سورنا که رتبه سپهسالاری کل قشون و فرماندهی سپاهیان اشکانی را در مقابل دشمن داشت از جهت ثروت و جاه و جلال قدری کمتر از شاه بود. سورناها نسلاً بعد نسل به ارث به این مقام می‌رسیدند، مامور تاج‌گذاری پادشاه اشکانی بودند. هنوز در پاره‌ای از ممالک خانواده‌های مخصوص هستند که به ارث مامور تاج‌گذاری پادشاه هستند. داشتن مقام سورنا در دوره اشکانی اقتدار فوق العاده به دادنده آن می‌بخشیده و آن شخص برای خود ثروت و دارائی و اعتبار بسیار حاصل می‌کرده که می‌توانست در مرحله اقامت با شاهنشاهان اشکانی قدم زنند.

  امتیاز: 0.00