منو
 صفحه های تصادفی
طی سنتز پروتئین زیرواحد های ریبوزوم از هم جدا می شوند
بانک استقراضی ایران
روانشناسی خانواده
تب روماتیمسی حاد
مالچ پاشی
کنیه و القاب امام حسین علیه السلام
فتح سرزمین ها
شام «سوریه»
برخورد نیکو در گفتگو
 کاربر Online
402 کاربر online
 : تاریخ
برای پاسخ دادن به این ارسال باید از صفحه قبلی اقدام کنید.   کاربر offline دبير گروه تاريخ 3 ستاره ها ارسال ها: 204   در :  شنبه 07 فروردین 1389 [07:33 ]
  کاوش‌های باستان‌شناسی در تخت جمشید
 

کاوش‌های باستان شناسی در تخت جمشید در چندین مرحله آغاز گردیده است .در 1815 میلادی «جیمز موریه» (morier) از اعضای سفارت بریتانیا در تهران، در زمان سلطنت فتحعلی شاه قاجار، تلاش کرد تا تعدادی از نقش برجسته‌های تخت جمشید را با خود به انگلستان ببرد. اما چون قطعات نقش برجسته بزرگ بودند، او سعی کرد با بکارگیری کارگران بومی آن‌ها را به قطعات کوچکتری تقسیم کند تا حملشان آسان تر شود. بالاخره او موفق شد که چند قطعه از نقش برجسته تخت جمشید را به موزه بریتانیا منتقل کند و شرق شناسان روی آن ها مطالعه خود را آغاز کردند. در 1924 دولت وقت ایران از ارنست هرتسفلد درخواست کرد که خاکبرداری و حفاری در تخت جمشید را آغاز نماید. کاوش‌های باستان‌شناسی وقتی شدت گرفت که در 1309 ه.ش (1931 میلادی) «راکفلر» ثروتمند معروف امریکائی 9 میلیون دلار برای کاوش‌های علمی آثار تاریخی اختصاص داد و یک سال بعد موسسه شرقی دانشگاه شیکاگو با کسب اجازه از دولت ایران از محل این اعتبار، هیئتی به ریاست دانشمند فقید آلمانی، پروفسور هرتسفلد به ایران فرستاد .او با پروفسور اریک اشمیت حفاری و خاک‌برداری را آغاز کرد و بسیاری از الواح مهمی که با خط میخی نوشته شده بود از زیر خروارها خاک به درآمد و باستان شناسان، بخش‌های گوناگون این مجموعه را با نام‌های حقیقی آن شناسائی کردند. البته در این کاوش‌ها دکتر عیسی بهنام در 1319 شمسی همکاری موثر کرد و مدیریت کاوشگری را بر عهده گرفت. بعد از او محمود راد و علی سامی از مورخین و باستان‌شناسان معروف ایران در این کار شرکت داشتند. حاصل تمام این اکتشافات را علی سامی استاد دانشگاه شیراز و محمد تقی مصطفوی رئیس باستان‌شناسی منتشر کرد. قابل توجه است که بعد از هشتاد سال هنوز آثار به دست آمده به صورت امانت در موسسه شیکاگو موجود است و دانشمندان امریکائی اظهار می‌دارند که بعد از ترجمه آثار به دست آمده از تخت جمشید به ایران عودت داده خواهد شد. نتیجه حفاری‌ها این شد که باستان شناسان به این موضوع پی‌بردند که تخت جمشید را بر سکوئی سنگی ساخته‌اند. این سکوی بزرگ (حدود 450x300 متر مربع) پشت بر کوهی ناهموار دارد و روی به دشتی پهناور و حاصل‌خیز. برای ساختن سکوی بزرگ قسمت‌هائی از چین خوردگی‌های کوه را تراشیدند و قسمت‌های گود آن را با خاک و سنگ ریزه و تخت سنگ پر کرده‌اند. به این ترتیب یک تخته سنگ بزرگ در چندین سطح با ارتفاع های متفاوت به دست آمد .بلندی این سکو از زمین 8 تا 18 متر است و هر یک از بناهای مجموعه تخت جمشید بر بخشی از این سکو قرار داشته‌است. دیوارهای سکو با تخته سنگ‌های بزرگ آهکی به رنگ خاکستری تیره پوشانده‌اند. طول بعضی از سنگ‌ها به 15 متر و وزن آن‌ها به 30 تن می‌رسد. این سنگ‌های عظیم را نخست تراش داده‌اند و سپس بدون ملاط با کمک بست‌های آهنین به هم جفت کرده اند . در شرق سکو و در ارتفاعی بالاتر در شیب سنگی کوه، منبع آبی قرار دارد که سطح مقطع آن مربع و هر ضلع آن 70/4 و ژرفای آن 26 متر است . آب ها و سیلاب های کوه در این منبع جمع و ذخیره می‌شد. در دل سنگهای سکو نیز شبکه آب رسانی گسترده ای ساخته شده بود. آبی که در منبع ذخیره می شد به وسیله این شبکه در تمام محوطه تخت جمشید جریان می‌یافت. فاضلاب و آب‌های اضافی نیز به وسیله آب راه‌هائی که در زیر سکو ساخته بودند به بیرون مجموعه هدایت می‌شد. به عقیده «پروفسور پوپ» فضای بین بناها دارای حیاط‌هائی با درخت و گل و گیاه بوده‌است که به وسیله همین شبکه آبیاری می‌شده‌است. بر دیواره جنوبی سکو چهار کتیبه از داریوش دیده می‌شود که به خط میخی و به زبان‌های فارسی باستان عیلامی و بابلی است‌. در این کتیبه‌ها، داریوش بزرگ، «اهورامزدا» را سپاس می‌گوید و از او می‌خواهد که سرزمین پارس و این بنا (پارسه) را از آسیب در امان بدارد. راه ورودی مجموعه در دیواره غربی سکو واقع است و پلکانی دوسویه به عرض 6 متر ونیم با صدو یازده پله دارد .پله ها بسیار کوتاه و در حدود 10 سانتی‌متر هستند و با شیبی ملایم به سطح سکو می رسند. پلکان نیز از تخته سنگ‌های عظیم تراشیده شده و بدون ملاط و با کمک بست‌های آهنی به هم چفت شده است .یک رشته پلکان کوچک و ظریف از سنگ یک پارچه و سر ستون بزرگی به صورت انسان و بدنه گاو بالدار و چند لوح زرین و سیمین به تهران حمل و اکنون در موزه ایران باستان نگهداری می‌شود.

  امتیاز: 0.00