منو
 کاربر Online
675 کاربر online
 : نجوم
برای پاسخ دادن به این ارسال باید از صفحه قبلی اقدام کنید.   کاربر offline دبیر گروه نجوم 3 ستاره ها ارسال ها: 1615   در :  سه شنبه 06 شهریور 1386 [08:02 ]
  NGC 1300 کلید این معما
 

NGC 1300 کلید این معما

در رابطه با علم نجوم سوالات بسیاری بدون پاسخ مانده است. یکی از این پرسش ها که ممکن است ظاهرا ساده به نظر آید این است: چرا کهکشان ها به شکل کنونی دیده می شوند؟کهکشان ها صور و اندازه های متفاوتی دارند و مقادیر متفاوتی از گاز و گرد و غبار و نیز تعداد متفاوتی از ستارگان را در بر می گیرند. با وجود این می توان الگوی خاصی را در آنها مشاهده کرد. اکثر آنها حالت کروی و یا دیسکی دارند. در حالت کروی بیشتر اجرام را ستارگان پیر، مقادیر محدودی گاز بین ستاره ای و گرد و غبار تشکیل می دهند در حالی که در حالت دوم، یعنی دیسکی، می توان ستارگانی در همه سنین و نیز مقدار بسیار زیادی ماده بین ستاره ای یافت.
سوالی در اینجا پیش می آید که این دو حالت چگونه بوجود می آیند؟ دانشمندان اینگونه پاسخ می دهند : کهکشان ها به شکل هایی که می بینیم ظاهر می شوند چرا که آنها اینگونه شکل گرفته اند و گازها، گرد و غبار، ستارگان و دیگر اشکال ماده به همین ترتیب در طی زمان با هم در تعامل بوده اند.
این پاسخ کافی نبوده و دانستن اینکه چطور می توان تاریخچه خاص یک کهکشان را مشخص کرد به درک بسیار زیادی نیاز دارد و کار ساده ای نیست.
یکی از کهکشان هایی که ستاره شناسان با استفاده از آن سعی در فهمیدن هر چه بهتر این جزئیات دارند NGC 1300نام دارد. این کهکشان زیبا مارپیچی میله ای است و از نظر اندازه مشابه کهکشان راه شیری است، هر جند حالت میله ای در مرکز آن دو برابر آنچه در کهکشان راه شیری یافت می شود می باشد. شاخص بودن میله، همانند آنچه در کهکشان NGC 1300 یافت می شود، دانشمندان را قادر می سازد تا نقش آن را در کائنات به تفصیل مورد بررسی قرار دهند. بررسی در این زمینه می تواند شکل گیری ساختارهای مارپیچی را نمایان سازد- مکان هایی که در آن گاز می تواند به سمت بالا جاری شود و باعث تشکیل ستارگان گردد. میله ها همچنین نقش موثری در جابجایی گاز درون کهکشانی دارند. این فرایند را می توان در تصویر بدیع و دقیقی که با استفاده ازتلسکوپ فضایی هابل از این کهکشان گرفته شده است به اثبات رساند.
رنگ میله این کهکشان نارنجی مایل به زرد است چرا که بیشتر ستارگانی که در درون آن خانه دارند سن بالایی دارند. از داخل این میله، گاز میان ستاره ای بیرون کشیده می شود و این خود مانع از بوجود آمدن ستارگان در درون آن می شود. بخش بیرونی این کهکشان به رنگ آبی است و این مبین این است که ستارگان جوان در این قسمت شکل می گیرند. بعضی از آنها در قسمتی که گاز به بیرون میله تراوش کرده و در حاشیه آن انباشته شده است شکل گرفته اند. گروهی دیگر در طول بازو های مارپیچی که از بخش های انتهایی میله بسط یافته اند تشکیل شده اند. هنوز هم ستارگانی در طول بازوهای مارپیچی و حواشی میله در حال متولد شدن هستند. زادگاه این ستارگان به صورت ابرهای گازی و یونیزه شده است و رنگ آن مایل به صورتی است و می توان گفت در ظاهر مشابه سحابی شکارچی است.
مقداری گاز نیز به سمت مرکز کهکشان جاری است، جایی که در آن می توان یک شکل مارپیچی را مشاهده کرد. چنین ویژگی هایی تنها در کهکشان هایی یافت می شود که میله آنها وسعت زیادی دارد و می تواند سوخت مورد نیاز سیاه چال های مرکزی را تامین کنند. اما نکته جالب اینجاست که هسته کهکشان NGC 1300غیر فعال است. بنابراین یا سیاه چال این سیاره کوچک است و یا اینکه سیاه چال آن در یک حالت سکون قرار دارد. با این وجود هیچیک از این دلایل نمی تواند این حقیقت را نفی کند که میله کهکشان NGC 1300 کلیدی است برای پی بردن به علت شکل ظاهری این پدیده با شکوه!

برگرفته از ماهنامه SKY &TELESCOPE

تصویر

  امتیاز: 0.00