منو
 صفحه های تصادفی
جلبک شناسی
بامیه
مقام و منزلت زائران حسین علیه السلام
برترین جهاد « جهاد زبانی » حق گویی در پیشگاه حاکم ستمگر
دانشنامه:مقالات درخواست شده
پروتئین
رشته فقه و اصول اسلامی
رفتار شناسی در حیوانات
درس علوم زیستی و بهداشت نوبت صبح
اخترشناسی فضا
 کاربر Online
342 کاربر online

لانتانیوم

چاپ
علوم طبیعت > شیمی

تغییر مسیر از: Lanthanum

باریم - Lanthanum - سریم
La
Ac

img/daneshnameh_up/2/2d/La_TableImage.png
جدول کامل
عمومی
نام, علامت اختصاری, شمارهLanthanum, La, 57
گروه شیمیایی لانتانید
گروه, تناوب, بلوک 3 , 6 , f
جرم حجمی, سختی 6146 kg/m3, 2.5
رنگ سفید نقره ای
img/daneshnameh_up/0/02/125pxLa2C57.jpg
خواص اتمی
وزن اتمی 138.9055 amu
شعاع اتمی (calc.) 195 «n/a» pm
شعاع کووالانسی 169 pm
شعاع وندروالس n/a pm
ساختار الکترونی Xe]5d16s2]
-e بازای هر سطح انرژی 2, 8,18,18, 9, 2
درجه اکسیداسیون (اکسید) 3 (باز قوی)
ساختار کریستالی شش گوشه
خواص فیزیکی
حالت ماده جامد
نقطه ذوب 1193 K (1688 °F)
نقطه جوش 3730 K (6255 °F)
حجم مولی 22.39 ש»10-6 ««متر مکعب بر مول
گرمای تبخیر 414 kJ/mol
گرمای هم جوشی 6.2 kJ/mol
فشار بخار 1.33E-07 Pa at 1193 K
سرعت صوت 2475 m/s at 293.15 K
متفرقه
الکترونگاتیویته 1.1 (درجه پاولینگ)
ظرفیت گرمایی ویژه 190 J/kg*K
رسانائی الکتریکی 1.26 106/m اهم
رسانائی گرمایی 13.5 W/m*K
1st پتانسیل یونیزاسیون 538.1 kJ/mol
2nd پتانسیل یونیزاسیون 1067 kJ/mol
3rd پتانسیل یونیزاسیون 1850.3 kJ/mol
4th پتانسیل یونیزاسیون 4819 kJ/mol
پایدارترین ایزوتوپها
isoNAنیمه عمر DMDE MeVDP
137La {syn.}60,000 سال الکترون گیری 0.600 137Ba
138La 0.09% 1.05E11 years الکترون گیری1.737 138Ba
138La0.09% 1.05E11 سالβ- 1.044 138Ce
139La99.91%La با 82 نوترون پایدار است
واحدهایSI & STP استفاده شده مگر آنکه ذکر شده باشد.

اطلاعات اولیه

لانتانیم ، عنصر شیمیایی است که در جدول تناوبی با نشان La و عدد اتمی 57 قرار دارد.

تاریخچـــــــه

"C. G. Mosander" در سال 1839 ، هنگامیکه نمونه ای از نیترات سریم را بصورت جزئی تجزیه کرد، بوسیله گرم کردن و افزودن نمک حاصله به اسید نیتریک رقیق ، لانتانیم را کشف نمود. او موفق به جداسازی عنصر خاکی کمیابی از محلول حاصله شد که آنرا lantana نامید. لانتانیم به شکل نسبتا" خالص در سال 1923 تهیه شد.

واژه لانتانیم از کلمه یونانی lanthanein به معنی پنهان شده گرفته شده است.

پیدایـــــــش

مونازیت ( Ce,La,Th,Nd,y,PO4) و بستنازیت (Ce,La,Y,CO3F) ، کانی‌های اصلی هستند که حاوی به‌ترتیب 25 و 38 درصد لانتانیم می‌باشند.

خصوصیات قابل توجه

لانتانیم ، عنصر فلزی سیمین رنگی است که به گروه سوم جدول تناوبی تعلق دارد و اغلب بعنوان جزوی از لانتانیدها به‌حساب می‌آید. این عنصر در بعضی از کانی‌های خاکی کمیاب و بیشتر بصورت ترکیب با سریم و عناصر خاکی کمیاب دیگر یافت می‌شود. لانتانیم ، انعطاف پذیر و چکش خوار بوده و به قدری نرم است که با چاقو بریده می‌شود. این عنصر یکی از واکنش‌پذیرترین فلزات خاکی کمیاب است.

لانتانیم با کربن ، نیتروژن ، بورن ، سلینیم ، سیلیکون ، فسفر ، گوگرد عنصری و هالوژنها کاملا" واکنش نشان می‌دهد. در معرض هوا به‌سرعت اکسید می‌شود. آب سرد به‌آرامی و آب داغ به‌سرعت لانتانیم را مورد حمله قرار می‌دهد.

کاربردهــــــا

  • کاربردهای نورپردازی کربنی بخصوص در صنعت سینما برای روشنایی و پیش‌تابی استودیو
  • La2O3 مقاوت قلیایی شیشه را افزایش داده و در ساخت عینکهای خاص ، مانند نمونه‌های زیر بکار می‌رود:

    • جذب کننده اشعه مادون قرمز
    • لنزهای دوربین و تلسکوپ ( به علت ضریب شکست بالا و پراکندگی کم ، از شیشه‌های دارای فلز خاکی کمیاب استفاده می‌شود.
  • افزودن مقدار کمی لانتانیم به فولاد ، باعث افزایش انعطاف‌پذیری ، چکش‌خواری و مقاوت آن در برابر ضربه می‌شود.
  • افزودن مقدار کم لانتانیم به آهن ، به تولید ذرات گرد چدن کمک می‌کند.
  • افزودن مقدار کم لانتانیم به مولیبدن ، موجب کاهش سختی این فلز و حساسیت آن نسبت به دماهای مختلف می‌شود.
  • فلز آمیخته که یک آلیاژ آذرفشان است و در سنگ فندک بکار می‌رود، حاوی 45% تا 25% لانتانیم است.
  • اکسید و بورید آن در لامپهای الکترونی مورد استفاده قرار می‌گیرند.
  • آلیاژهای هیدروژنی اسفنجی می‌توانند دارای لانتانیم باشند. این نوع آلیاژها در یک فرآیند جذب برگشت‌پذیر تا 400 برابر حجم گاز هیدروژن خود گنجایش دارند.
  • کاتالیزور کراکینگ بنزین
  • تور فانوس گازی
  • ترکیب جلا دهنده شیشه و سنگهای قیمتی
  • La-Ba ، تعیین کننده قدمت سنگها و کانیها است.

نقش بیولوژیکی

هیچ نقش بیولوژی برای لانتانیم شناسایی نشده است. این عنصر از راه خوردن جذب نمی‌شود و در صورت تزریق بسیار کند از بین می‌رود. استفاده از کربنات لانتانیم بعنوان ترکیبی برای جذب فسفات اضافی در مراحل پایانی صدمات کل